Minitab is een statistisch softwarepakket dat veel gebruikt wordt in Lean Six Sigma-projecten. Je maakt er grafieken mee, analyseert je meetsysteem, berekent hoe goed een proces presteert en toetst of een oorzaak echt invloed heeft. In onze Black Belt– en Green Belt to Black Belt-opleiding werk je ermee.
Waar komt Minitab vandaan?
Minitab werd in 1972 ontwikkeld aan de Pennsylvania State University door Barbara F. Ryan, Thomas A. Ryan Jr. en Brian L. Joiner. Het was bedoeld om studenten statistiek te leren zonder dat ze eerst moesten programmeren, en begon als een lichte versie van OMNITAB, een statistisch programma van het Amerikaanse National Bureau of Standards (nu NIST). Inmiddels is Minitab een commercieel pakket, voor de computer en in de browser, en is het in de wereld van Six Sigma een van de bekendste programma’s.
Wat doe je met Minitab?
Een Lean Six Sigma-project volgt de stappen van DMAIC, en in bijna elke stap komt Minitab van pas, zoals je in de afbeelding bovenaan dit artikel ziet.
Define en Measure: hoe groot is het probleem?
Als Black Belt wil je eerst laten zien hoe groot het probleem is: hoe vaak gaat het nu mis, vergeleken met wat de klant wil? Minitab maakt daarvan een procesprestatie-analyse, met een grafiek van de spreiding ten opzichte van de klanteisen en een berekening van de foutkans en de Cpk.
Daarvoor moet je wel kunnen vertrouwen op je metingen. Met een Gage R&R onderzoek je of het meetsysteem betrouwbaar genoeg is: meten verschillende mensen hetzelfde, en meet één persoon steeds hetzelfde? Dat is in Excel zonder uitbreidingen lastig; in Minitab is het een standaardanalyse.
Analyse: wat is de oorzaak?
Om oorzaken objectief vast te stellen, gebruik je grafieken, zoals een histogram of boxplot, en hypothesetoetsen. Daarmee laat je zien of het effect van een mogelijke oorzaak groter is dan toeval. De oorzaken die overblijven, heten de kritische X’en. Welke toets je gebruikt, hangt af van het soort data, zoals je hieronder ziet.
Improve en Control: werkt de oplossing, en blijft hij werken?
In de Improve-fase vergelijk je de situatie voor en na een verbetering, of zoek je met een proefopzet (design of experiments) de beste instelling van een proces. In de Control-fase bewaak je het resultaat met regelkaarten (statistische procesbeheersing, SPC). Die geven een signaal als het proces afwijkt, nog voordat het probleem terugkomt.
Minitab heeft een Assistent die je door de keuze van de juiste analyse leidt en de uitkomst in gewone taal uitlegt. Handig voor wie niet dagelijks met statistiek werkt.
Minitab of Excel?
Voor eenvoudige grafieken en berekeningen is Excel prima, en veel Green Belts redden zich ermee. Voor meetsysteemanalyses, procesprestatie, uitgebreide hypothesetoetsen, regelkaarten en proefopzetten is gespecialiseerde software een stuk sneller en minder foutgevoelig. Minitab is daar een veelgebruikte keuze in. Alternatieven zijn onder meer JMP, Excel-uitbreidingen als SigmaXL, en programmeertalen als R en Python.
Begin met een grafiek
Een tip die onze trainers steeds herhalen: begin niet met een toets, maar met een grafiek. Een grafiek laat zien of er iets aan de hand is, of de data er vreemd uitziet, en of een toets zin heeft. Statistiek is een hulpmiddel om een vermoeden te bevestigen, niet om zonder vermoeden te gaan zoeken.