Een spaghettidiagram is een tekening van de route die een medewerker of product aflegt tijdens het werk. Je tekent elke verplaatsing als een lijn op de plattegrond. Hoe vaker een route wordt gelopen, hoe dikker en rommeliger het geheel wordt, net een bord spaghetti. Zo zie je in één oogopslag hoeveel er gelopen en gesleept wordt.
Waarvoor gebruik je een spaghettidiagram?
Een spaghettidiagram maakt twee van de acht verspillingen zichtbaar: transport, het verplaatsen van producten of materialen, en beweging, het lopen, zoeken en reiken van mensen. Je gebruikt het om:
- inzicht te krijgen in hoe efficiënt een werkplek of afdeling is ingericht;
- onnodig lopen en zoeken te verminderen;
- de werkplek veiliger te maken, met minder kruisende looproutes;
- te bepalen waar materialen, gereedschap en apparatuur het best kunnen staan.
In de afbeelding bovenaan dit artikel zie je een voorbeeld. In de oude situatie liggen de stations in een werkplaats verspreid, en loopt een medewerker voor één order 410 meter heen en weer. Door de stations in de volgorde van het werk in een U-vorm te zetten, blijft daar 95 meter van over.
Het spaghettidiagram werkt overal waar mensen lopen of spullen verplaatsen: in een fabriek, een magazijn, een laboratorium, een keuken, een ziekenhuisafdeling of een kantoor.
Zo maak je een spaghettidiagram
Dit is een van de tools die je in de Green Belt training leert toepassen op een eigen verbeterproject.
- Teken de plattegrond van de werkplek, met werkplekken, kasten, machines en deuren. Het hoeft niet op schaal, als de verhoudingen maar kloppen.
- Volg één persoon of één product gedurende een hele cyclus, bijvoorbeeld één order, één patiënt of één dienst. Doe dit ter plekke, op de werkvloer, en niet uit je hoofd.
- Teken elke verplaatsing als een lijn van het ene punt naar het andere.
- Tel de afstand en de tijd: hoeveel meter, hoe vaak heen en weer, en hoeveel tijd kost het lopen?
- Verbeter en teken opnieuw. Bespreek met de medewerkers waarom de routes zo lopen, verplaats stations of materialen, en maak een nieuw diagram om het effect te zien.
Combineer het spaghettidiagram met 5S om de werkplek blijvend op orde te houden, en met een value stream map als je ook de wachttijd tussen de stappen wilt zien.
Conclusie
Het spaghettidiagram is een eenvoudige maar krachtige manier om onnodig lopen en transport zichtbaar te maken. Door de werkplek slimmer in te richten, verkort je doorlooptijden en maak je het werk lichter en veiliger. Pak pen en papier, loop een dienst mee, en kijk wat je ziet.